Kurioza naukowe / Scientific curiosities ISSN 1176-7545; rok X; No 2286

Zestawienie tematyczne prowadzone na bieżąco

.

 

 

Biblia dla ubogich.
(Biblia Pauperum)

Dawno, dawno temu, kiedy jeszcze nie było Internetu, najinteligentniejsi Aniołowie dopiero uczyli się BASIC-C (Basic-Christian), a tylko niektórzy Archaniołowie zaczęli przebąkiwać o CC++ (Complete Christian++), nie było rzeczą łatwą dotrzeć do ludu ze Słowem Bożym. Wiele wieków trzeba było czekać na stworzenie PowerPointu, który radykalnie zmienił katechetyzację. 
Tymczasem jednak, w XIII wieku, benedyktyńcy braciszkowie wpadli na sposób, jak dotrzeć do niepiśmiennego ludu, a także niezbyt piśmiennego kleru, ze słowem bożym. W wielkim trudzie ujęli całą prawdę Pisma Świętego w obrazkach, wyryli ryciny w drewnianych klockach z minimalnym opism łacińskim, pięknie odbili je na czerpanym papierze, niektóre ręcznie pokolorowali i w księgi oprawili. Tak powstała 'Biblia Pauperum' - Biblia dla ubogich. 
Każdy egzemplarz pracowicie oprawiano w tzw książkach ksylograficznych. Papier drukowany był jednostronnie i składany tak, że pusta powierzchnia nie otwierała się, po prostu karty były podwójne. Były też wersje inkunabułowe. Naogół książki były wielkiego formatu, by można było ilustracje pokazać ludowi i odpowiednimi instrukcjami objaśnić (zupełnie jak w powerpontcie!).
Każda karta książki (w moim wydaniu jest ich 40) zawiera ilustracje jakiegoś wydarzenia z Nowego Testamentu, dwie ilustracje ze Starego Testamentu i po 4 figury proroków. Oczywiście każda karta ma inny zestaw motywów graficznych, a biblijne postaci przedstawione są tak, jakby to było życie wyższych sfer tego świata w XV w. 

W r. 1967 Union Verlag w Berlinie (DDR) wydało pięknie opracowaną reprodukcję (faksimile)  Biblii Pauperum ze zbiorów diecezjalnych w Esztergom na Węgrzech. Oryginał wykonano w XV w. i stąd pochodzą poniższe fragmenty stron dotyczących okresu świąt Bożego Narodzenia. 

 
To zapewne Zwiastowanie, w innych wersjach jest bardziej jednoznaczne.


Tu Trzej Królowie. Jezusiczek rwie się do złota, co było zrozumiałe wtedy jak i teraz.


Ucieczka, a św. Józef troche wystylizowany na taliba...
Dzieciątko mocno skrępowane, jak to robiono z dziećmi XV w. 

Źródło:
(ed.: Elisabeth Soltesz) (1967) 
Biblia Pauperum; 
Faksimilausgabe der vierzigblättrigen Armenbibel-Blockbuches 
in der Bibliothek der Erzdiözese Esztergom. 
Union Verlag, Berlin, 
(40 barwnych repr. jednostronnie drukowanych i 28 str. komentarz),

[QZE06::043];[QAB04::256]p144;[QAB04::266]1,2,3
Nr 2286, w sieci 22.12.2009

 

 


 

witrynę prowadzi
© R. Antoszewski
Titirangi, Auckland, 
Nowa Zelandia

  Site Meter