Kurioza naukowe / Scientific curiosities ISSN 1176-7545; rok VIII; No 1865

Zestawienie tematyczne prowadzone na bieżąco

Jedno zdumienie dziennie...

Dzieciaczki - cwaniaczki,
czyli odróżnianie dobrego od złego.

Sześciomiesięczny niemowlak, siedząc kolanach rodzica, ogląda dwuczęściowy krótki filmik. Jest góra na którą wspina się mozolnie czerwone kółeczko. Po chwili u dołu pojawia się żółty trójkącik, podbiega do kółeczka i pomaga mu we wspinaniu się pod górę. 

W drugiej części to samo kółeczko wspina się pod górę, a na szczycie pojawia się zielony kwadracik, podbiega z góry do kółeczka i brutalnie spycha je do dołu. Symbole mają oczy, przypominają różne znane dziecku klocki. Filmik powtarzany jest kilka razy, a potem dziecku daje się do wyboru klocki przypominające bohaterów filmiku. Taki sam kształt, taki sam kolor i oczy. Doświadczenie powtórzono z dwunastoma dziećmi sześciomiesięcznymi i szesnastoma dziesięciomiesięcznymi. Wszystkie dzieci (z wyjątkiem dwóch 'starszaków') natychmiast wybrały trójkątny klocek żółty, który pomagał we wspinacze. (Filmik można obejrzeć na stronie BBC, pewnie wkrótce zniknie, jak inne prezentacje BBC). Badania przeprowadzono na Yale w znanym ośrodku badań psychologicznych.
Już niemowlak, jak widać,  jest w stanie określić co jest dobre a co jest złe dla filmowego kółeczka. Wyciąga się z tego daleko idące wnioski. Autorzy interpretują zachowanie się niemowląt jako wyraz odróżniania dobrego od złego, jako dysponowanie pewnym rozumieniem norm moralnych, dokonują, zdaniem autorów 'oceny społecznej' (social judgements).

Wydaje się, że to trochę za wiele. W swoim krótkim życiu każde dziecko nieraz wysila się na wspinanie i chętnie przyjmuje pomocną dłoń np matki. Transponuje w tym doświadczeniu swoje własne doświadczenia z zachowaniem się czerwonego klocka. 
Intryguje mnie, czego można by oczekiwać po podobnym doświadczeniu ze zwierzętami. Kotkom pokazać białe kotki bawiące się zgodnie, a potem czarnego i białego kotka w walce. Pewnie wynik byłby podobny... (koty 'widzą' się na ekranie telewizora). 

[QZE03::026];[QEP55::288]
No: 1865; w sieci: 20.11.2007