| |
Pończosznik
- hormonalny transwestyta.
 Pospolity i lubiany przez terrarystów
wąż pończosznik
(Thamnophis sirtalis parietalis, rodz. Colubridae) to
dosyć duże zwierzę (do 100 cm), ale łagodne i niegroźne
(pewnie nadawałby się w akcjach terrorystów dla
postraszenia np. - ale nie doradzam!).
W warunkach naturalnych na jesieni pończoszniki zbierają
się tworząc olbrzymie czasem zbiorowiska, zaszywają
się w jakieś ustronną szczelinę czy zagłębienie i
jak żywe spaghetti czekają do wiosny. Wężowisko może
liczyć nawet 10.000 osobników (Manitoba). Takie
zbiorowe zimowanie ma wiele zalet - pozwala utrzymać
temperaturę całej wężowej masy na odpowiednim do
przeżycia poziomie, a na wiosnę jest to doskonała
okazja do powszechnej kopulacji.
Węże posługują się w orientacji i rozpoznawaniu
osobników przede wszystkim zmysłem chemicznym, w tym górują
nad wszystimi innymi kręgowcami.
Kiedy poczują wiosnę, z kryjówki wyślizgują się
najpierw samce i czekają na wyślizgujące się w
drugim rzucie samice. Rozpoznawanie płci także opiera się
na zmyśle chemicznym odróżniając feromony płciowe
wytwarzane enzymatycznie z androgenów lub estrogenów.
Na pojawiające się samice natychmiast rzuca się cała
chmara samców, powstaje kłębowisko zajęte sprawami
rozmnażania. I do tego momentu wszystko jest jak
zwykle. Znamy to z własnych obserwacji.
Okazuje się jednak, że pewna liczba samców także
wabi chmarę innych samców i wygląda to, jakby
korzystały z najnowszych uprawnień legislacyjnych przeprowadzonych
już we wielu krajach. Rzecz jednak polega
na tym, że niektóre samce przestrajają się
hormonalnie, przekształcając androgen w estrogen i produkując 'fałszywe' feromony żeńskie. To właśnie
dlatego natychmiast stają się centrum kopulacyjnego kłębowiska.
Trudno sobie wyobrazić ewolucyjny sens takiego
transwestycyzmu. Jedyne co przychodzi na myśl, to pewna
korzyść termiczna. Po zimowej hibernacji opłaca się
szybko podnieść temperaturę ciała do pełnej sprawności
fizycznej. A w jaki sposób można tego dokonać jak nie
stając się centrum kopulacyjnej masy, nawet jeśli to
centrum jest fałszywe.
Thamnophis sirtalis parietalis - pończosznik
(zdjęcia z sieci)
[QZD06::034];[QRE02::137]p230;[QEP10::010]
w sieci: 3.7.2005
|
|
