| |
Z Mendelejewem za
pan brat.
spacerkiem po sieci (4)
Wędrując po sieci natknąłem się na bardzo interesującą stroną
wartą zakonotowania. Prowadzona jest wprawdzie po czesku, ale dla nas to żaden
przecież problem, szczególnie że strona ma także wersje obcojęzyczne
i wiele odsyłaczy do pokrewnych stron w języku angielskim. Opracował
ją Dr Michael Canov, wykładowca chemii w uczelni pedagogicznej w
Chrastawie wraz ze śliczną mgr Gabrielą Votavovą ( północne
Czechy, blisko polskiej granicy). Całość utrzymana jest w tonie
'lekko, łatwo i przyjemnie', co wcale nie umniejsza jej wartości
naukowej i dydaktycznej.
Ogólne wprowadzenie jest tu:
http://www.jergym.hiedu.cz/~canovm/hlavni.htm
Omawia wszystkie działy chemii w zakresie szkoły o ambitnym
programie przyrodniczym, jest więc chemia analityczna, fizyczna, matematyczna, biochemia, geochemia a
szczególnie fascynuje go historia chemii i aspekty porównawcze
nazewnictwa chemicznego. Chyba to jedyne miejsce gdzie można pooglądać
sobie tablicę pierwiastków Mendelejewa w 172 jezykach):
http://www.jergym.hiedu.cz/~canovm/vyhledav/chemici2.html
Znajdujemy też odsyłacze do innych stron, gdzie można pogłębić
wiedzę o nazewnictwie chemicznym a równocześnie znaleźć dane o
chemii pierwiastków, historii ich odkrycia i zastosowań. Chcemy wiedzieć
jak nazywa się fosfor po walijsku, nic prostszego - Ffosfforws -
i od razu lecimy do charakterystyki pierwiastka (po angielsku). Nazwy są
też po mongolsku, suahili, kornwalijsku, tamilsku, Esperanto, i wielu
innych, mało znanych językach. Nie ma jednak maoryskiego, volapük, żadnych języków
australijskich, choć jest eskimoski (z kilkoma nazwami tylko). Jest też
dowcipna szkolna propozycja nazewnictwa wymyślona przez uczniów
Dorseyville Middle School, gdzie fosfor jest Pesticium. A czy wiemy, że
po kaszubsku tablica pierwiastków chemicznych nazywa się "Czadowi ùstôw pierwincòw"
a wodór to wòdzyk? Bo jest też język kaszubski w zestawie i mnóstwo
dialektów włoskich. Jednym słowem warto tam rzucić
okiem:
http://www.vanderkrogt.net/elements/index_lang.html
i tu:
http://elements.vanderkrogt.net/index.html
Dla amatorów historii nazewnictwa bardzo pouczające są strony
zestawiające rozwój czeskiego nazewnictwa od czasów ożywienia ruchu
narodowego do chwili obecnej. Okazuje się, że Czesi, jak i Polacy
starali się bardzo unarodowić słownictwo, ale udało się to tylko w
stosunku do kilku pierwiastków - wodór, tlen, żelazo, glin, krzem,
dusik (azot), węgiel, srebro, złoto. Co ciekawe, specyficzne nazwy
narodowe zachowały się dla tych samych pierwiastków we wszystkich językach
słowiańskich i we wielu innych. Inne nazwy się umiędzynarodowiły, o czym warto
kiedyś podumać
osobno.
Dobre zestawienie cezskiego nazewnictwa pierwiastków, "ceské názvy prvku (1852)"
podane są pod adresem:
http://www.jergym.hiedu.cz/~canovm/objevite/objevite/tabulka.html
Dużą oryginalnością odznacza się zestawienie historii odkryć
poszczególnych pierwiastków w postaci tablicy Mendelejewa, gdzie w
miejsce symboli poszczególnych pierwiastków wstawione są małe
wizerunki odkrywców stanowiące równocześnie odsyłacze do
ilustrowanych biografii, skąd dalej można wędrować do
stron poświęconych chemii. Patrz "Objevitelé prvku":
http://www.jergym.hiedu.cz/~canovm/objevite/objev/objev.htm
(to tylko kopia, tu odsyłacze nie działają!)
Trzeba uznać to za dobrą pomoc dydaktyczną przy założeniu,
że uczeń jak i nauczyciel posługują się komputerami nie tylko na
zajęciach z informatyki, ale na wszystkich innych zajęciach szkolnych.
Strona prowadzona jest z dużą dozą humoru i jak zawsze w netonautyce,
jak się od niej zacznie sieciową podróż, nigdy nie można przewidzieć,
dokąd ona zawiedzie. Mnie zawiodła do Japonii i wcale nie do stron
chemicznych..
[QZD06::006];[QEP11::026];[QEP11::025];[QEP19::121]
w sieci: 5.5.05
|
|
