Kurioza naukowe / Scientific curiosities ISSN 1176-7545 No 804

 

 

 

 

Jedno zdumienie dziennie...

  zestawienia tematyczne 

.

Botaniczne kazania.

Thomas Fairchild (1667 - 1729) był znanym ogrodnikiem londyńskim, prowadził doskonale prosperującą szkółkę roślin ozdobnych w Hoxton, sprowadzał rośliny z zamorskich krajów, prowadził też doświadczenia botaniczne (o czym osobno). Badania jego prezentowane były na zebraniach Towarzystwa Królewskiego (Royal Society), choć sam nie był członkiem tej prestiżowej organizacji ze względu na brak formalnego wykształcenia. 
Przed śmiercią sporządził testament w którym szczegółowo rozdysponował swój majątek hojną ręką obdarzając różne instytucje charytatywne. Nie byłoby w tym nic szczególnego, wszyscy co zamożniejsi wspierali instytucje dobroczynne i kościelne w owych czasach, uważając to za swój chrześcijański obowiązek. Jednak szczególną rzeczą w jego testamencie był zapis 25 funtów szterlingów na rzecz rady parafialnej St. Gilles Cripplegate z wyraźnym określeniem na co dochód z tej sumy miał być przeznaczony. Otóż wolą ogrodnika było, żeby 20 szylingów z tego kapitału otrzymywał wybrany kaznodzieja, który corocznie, we wtorek przed Zielonymi Świątkami wygłosi kazanie botaniczne (nazywano te kazania 'vegetable sermon'). Co więcej, temat i sens światopoglądowy tych kazań był także precyzyjnie określony. "Piękność świata w boskim dziele stworzenia" i "Oczywistość zmartwychwstania udowodniona pewnymi zmianami (procesami) obserwowanymi w stworzeniach boskich - zwierzętach i roślinach" - oto tezy kazań opłacanych przez Fairchilda.
Pierwsze kazanie wygłosił w roku 1730 Dr Denne. Motywem przewodnim był cytat z Ewangelii św. Mateusza o liliach (6:28-29) "Przypatrzcie się liliom polnym, jak rosną; nie pracują ani przędą. A powiadam wam: nawet Salomon w całej chwale swojej nie był tak przyodziany, jak jedna z nich". I ciągnął dalej - 'wszystkie nasiona i rośliny, które kiedykolwiek były i będą na świecie, uformowane były równocześnie słowem Wszechmogącego w tym uroczystym dniu stworzenia, kiedy Bóg powiedział "niech się zazieleni ziemia zieloną trawą wydającą nasienie i drzewem owocowym.." (Gen. 1:11). Kazanie było długie i wyczerpujące, ubarwione przykładami biologicznymi. W druku zajęło 33 strony.
Drugą, niezwykłą cechą kazań botanicznych jest to, że instytucja ta przetrwała do naszych czasów. Przez ponad 270 lat obchodzi się Dzień Ogrodnika i corocznie botaniczny temat głoszony jest z kazalnicy. 
W roku 1999 biskup Mann, w kościele ozdobionym kwiatami, po uroczystej procesji z całą cechową pompą i modlitwach w intencji rolników i ogrodników kazał w nowoczesnym bardzo duchu: "Jesteśmy rękoma Boga na tym świecie.. Udoskonalanie i umiłowanie wszystkiego co jest cudownie piękne zależy od nas. Człowiek może albo ulepszyć, albo zniszczyć dzieło boskie, a co zrobi zależy od tego, jakiego rodzaju ludźmi będziemy, to znaczy my wszyscy, wy i ja."   
To nowoczesne bardzo wyznanie bardzo by się podobało dobroczyńcy, który miał wyrzuty sumienia, czy przypadkiem przez stworzenie 'goździkowego muła' (łącznik powyżej) nie dokonał bluźnierstwa przywłaszczając sobie część mocy stwórczej zastrzeżonej dla Boga. 
Termin kazań także został wybrany bardzo trafnie. Od kilkuset lat w środę przed Zielonymi Świątkami odbywają się obrady i wybory Towarzystwa Ogrodników, którzy uzbrojeni w nabożną wiedzę przygotowani być winni do podejmowania słusznych i mądrych decyzji.  

 u góry 'igły' kauri (pow. ok 2x)
[QZD03::063];[QZD03::058];ART33-003-2p120a

.  

 

witrynę prowadzi
© R. Antoszewski
Titirangi, Auckland, 
Nowa Zelandia

(wybrane z publ. R. Antoszewskiego)


wrzesień 2004

v.55

  Site Meter