Jedno zdumienie dziennie...

 

Kurioza naukowe / Scientific curiosities ISSN 1176-7545 No 780 

.
 

Pszczoły matematyczki.

 

Niełatwo jest zaspokoić potrzeby zimowe ula. Robotnice przeciętnego ula, aby wykarmić siebie i cała kolonię przez jedną tylko zimę, by zebrać dostateczną ilość nektaru, pyłku i substancji żywicznych, muszą dokonać 4 miliony lotów, to znaczy przelecieć 20 milionów kilometrów. Odpowiada to 482 okrążeniom kuli ziemskiej. A może być nawet dwu- i trzykrotnie więcej, jeśli rok słaby, a kwiaty daleko. 
Wiele wiadomo o informacyjnym tańcu pszczół i ich orientacji. Teraz okazało się, że pszczoły potrafią rozwiązywać zadania matematyczne. Od lat stosuje się dokarmianie pszczół cukrem, który podaje się w roztworze w naczyniach ustawianych w pobliżu ula. Wywiadowczynie pszczele natychmiast poznają się na rzeczy, przynoszą wiadomość do ula i robotnice wybierają się po zbiór zgodnie z otrzymanymi informacjami.  Uczeni apidolodzy postanowili skomplikować nieco sprawę. Ustawiali koło ula spodeczki z pokarmem, ale codziennie zmieniali ich odległość w postępie arytmetycznym, np 4, 6, 8, 10 .. itd metrów od ula. Za każdym razem wywiadowczynie przynosiły informację i robotnice zabierały się do roboty. Ale po kilku dniach robotnice nie czekały na informację o miejscu ustawienia spodeczków. Od razu wybierały się tam, gdzie spodeczki miały się znaleźć danego dnia wedle zamysłu badaczy zanim jeszcze spodeczki tam ustawiono. Taka to mądra ta pszczela klasa robotnicza. Nie wiem w której klasie rozwiązuje się zadania na ciągi arytmetyczne, ale uczniowie na pewno są wielokrotnie starsi, zanim pojmą w czym rzecz, a przede wszystkim mają mózgi jakieś pół miliona razy większe. Oczywiście umiejętności matematyczne pszczoły opanowały dawno temu, kiedy ewolucji nawet się nie śniło o naczelnych, nie mówiąc o człowieku. 
Pszczoły fascynowały ludzi od wieków. Załączam piękną ilustrację pszczół wracających do ula, pewnie po zbiorze, z tzw. 'Bestiartiusza z Aberdeen', iluminowanego manuskryptu z XII wieku. 

(p. też: pszczoły)

[QZD03::18];[QRE02::074]p35,7;[QAB08::122]p91

 


 

witrynę prowadzi
© R. Antoszewski
Titirangi, Auckland, 
Nowa Zelandia

(wybrane z publ. R. Antoszewskiego)


czerwiec 2004

v.52

  Site Meter