Jedno zdumienie dziennie...

 

 zestawienia tematyczne 

 
 

 Roślinny wynalazek koła.

Skłonni jesteśmy sądzić, że koło to wynalazek wyłącznie ludzki jako króla stworzenia. Ale jak tak dokładnie popatrzeć na różne inne stworzenia, to okazuje się, że bakterie już ponad 2 miliardy lat temu opanowały zasady silnika indukcyjnego z napędem w postaci obracającej się wici, że jaszczurki kilkadziesiąt milionów lat temu opanowały ruch kołowy robiąc koło z samych siebie, to samo jest z gąsienicami (p. salamandra). Dodajmy jeszcze żuka gnojowego, który transportuje pokarm dla swego potomstwa posługując się taczkami (o czym kiedyś osobno). 
Teraz dorzucić trzeba jeszcze rośliny do tego klubu wynalazców. 
Pospolity chwast porastajacy uliczki opuszczonych miast amerykańskich prerii, występujący też w południowej Europie, szarłat południowy (
Amarantus graecizans), roślina kseromorficzna (której krewnych opisano poprzednio), sprytnie wykorzystuje zasady ruchu kołowego. W mniej więcej normalnych warunkach, przy dostatecznym nawodnieniu i wilgotności powietrza rośnie sobie jak każda roślina. Trzeba dodać, że jest bardzo odporny na suszę. 

Ale kiedy stres wodny przekraczy granice przyzwoitości, szarłat przygotowuje mnóstwo nasion, skręca tak gałązki, że cały krzaczek przyjmuje kształt dużej kuli, pozbawia się korzenia i .. rusza w świat pędzony wiatrem. Obserwowano przypadki, że wędrowca taki przebył ponad półtora tysiąca kilometrów. Po drodze rozsypuje mnóstwo drobnych, jak u wszystkich szarłatów, nasion, zapewniając rozprzestrzenianie się gatunku na olbrzymich terenach. W zasadzie możnaby powiedzieć, że jest to roślina wiatrosiewna (anemochoryczna), wykorzystuje jednak wiatr w zupełnie inny sposób, niż to robią znane rośliny wiatrosiewne, jak mniszek lekarski sosna czy starce.

Podobnie zachowujące się rośliny występują na pustyniach azjatyckich. 
Jednym słowem, trudno jest być innowatorem na tym świecie pełnym pomysłów przyrody..
 

 [QZD01::032];[QZD00::068]2;RCP059\14\NAT\080

 

 

witrynę prowadzi
© R. Antoszewski
Titirangi, Auckland, 
Nowa Zelandia

(wybrane z publ. R. Antoszewskiego)


kwiecień 2004

v.49

  Site Meter