Habent sua fata libelli...

Oto książka, którą opublikowano w Szwajcarii w czasie wojny. Skopiowany wstęp mówi sam za siebie. Dodam tylko, że treść dobrana jest niezwykle starannie. Jest to antologia najlepszych polskich tekstów z zakresu popularyzacji nauk przyrodniczych, historii kultury i nauki, literatury polskiej i historii narodu. Ton patriotyczny, ale bez frazesów, język piękny, bo wybrano utwory znanych literatów i uczonych. Jest tu Krzywicki, Estreicher, Syrokomla, Anczyc, Werner, Gebert, Kuncewiczowa, Radomski, Tołpa, Deotyma, Kossak-Szczucka, Oppman, Szelburg-Zarembina, i wiele innych. 
A czytelnik mógł znaleźć mnóstwo informacji o takich sprawach jak mowa i pismo w rozwoju ludzkości, wynalazek papieru, żegluga narodów starożytnych, a także o Mikołaju Koperniku, Galileuszu, Edisonie, Skłodowskiej, oraz o Zawiszy, Żółkiewskim, tradycjach rycerskich, wreszcie o Mickiewiczu, Słowackim Prusie, Chopinie i in. 
Piękny przykład popularyzacji wiedzy w najcięższych czasach, piękny dowód starań dowództwa polskiego na obczyźnie o właściwe nauczanie, wychowanie kadr i zachowanie polskości. 

OD WYDAWCY

Książka, którą w tej chwili oddajemy do rąk Polaków rozproszonych po świecie, jest wyrazem uczuć przyjaznych Wszechświatowego Komitetu Y. M. C. A. w Genewie.
Rozpocząwszy pracę w Polsce w roku 1919, Y. M. C. A. rozwijała ją w tym kraju przez cały czas jego narodowej odbudowy i ugruntowywania niepodległego bytu. Z chwilą wybuchu wojny działalność jej nie doznała zahamowania, lecz uległa dalszemu rozszerzeniu. Obecnie organizacja nasza czynna jest nie tylko w kraju, ale i poza jego granicami. Od trzech lat rozwija ona intensywną działalność wśród Polaków w Rumunii, na Węgrzech, na terenie Niemiec, we Francji i w Anglii. Od jesieni 1940 r. pracuje ona poza tym bardzo wydatnie wśród żołnierzy polskich internowanych w Szwajcarii.
Dbając jednakowo o fizyczny, umysłowy i moralny stan tych żołnierzy, staraliśmy się od początku o to, by mogli oni mieć w obozach potrzebne warunki nie tylko dla dalszego kształcenia się, ale i dla właściwego wykorzystywania chwil wolnych od zajęć.
Podczas gdy Międzynarodowe Biuro Wychowania zaspakajało głównie potrzeby jeńców i internowanych posiadających wykształcenie, a Fundusz Europejski niósł przede wszystkim pomoc studentom, Y. M. C. A. organizowała w obozach kursy i wykłady dostępne dla wszystkich. By objąć swą działalnością jak najszersze kręgi żołnierzy, oddajemy dziś do ich dyspozycji niniejszą publikację, opracowaną przez prof. Korniszewskiego, współpracownika polskiego Międzynarodowego Biura Wychowania w Genewie i delegata Funduszu Europejskiego dla spraw obozów uniwersyteckich w Szwajcarii. Niech nam wolno będzie wyrazić mu na tym miejscu naszą głęboką wdzięczność za pracę, jakiej zechciał podjąć się na naszą prośbę, a którą wykonał dla swych rodaków bezinteresownie.
Jak rdza zżera powoli broń, o którą się nie dba, tak bezczynność osłabia umysł, którego się nie ćwiczy. Mamy nadzieję, że teksty zgrupowane w tej książce przyniosą korzyść wszystkim tym, którzy zechcą je przeczytać. W Szwajcarii lub w innym kraju, wszędzie, dokąd dotrze ta książka, będzie mógł spotkać się w niej czytelnik z echem tego, co stanowi o wielkości kultury polskiej. Poznając sławną przeszłość swego kraju, każdy z tym większą stanowczością stawi czoło chwilowym przeciwnościom losu.

Wszechświatowy Komitet Y. M. C. A, Wydział Pomocy Jeńcom Wojennym i Internowanym

Henri Johannot
vice-dyrektor

Genewa, grudzień 1942 r.

..... niech mi wolno będzie zauważyć, że powstanie « Książki dla wszystkich » było następstwem znalezienia się na terenie Szwajcarii szerokiego ogółu żołnierzy 2 Dywizji Strzelców Pieszych, dowodzonej przez gen. Prugara-Ketlinga. Żołnierzom tym, którzy, po kapitulacji Francji, zamienili czasowo na gościnnej ziemi helweckiej karabin i działo na łopatę, kilof, pióro i książkę, należało dostarczyć, podczas przerwy w walce, jak największej ilości polskich tekstów.

F. K. 
Genewa, w grudniu 1942 r.

[QZD00::043];[QRE02::033]p151;QRE02::034]