F. T. Marinetti
(1876 - 1944)

 zestawienia tematyczne 


 
 

 Przyjęcia futurystyczne.

Futuryzm, awangardowy kierunek w sztuce, który wiele szumu narobił we Włoszech, Rosji, a także i w Polsce w początku ubiegłego wieku, propagował zerwanie ze sztampą, przesądami i zwyczajami społeczeństwa burżuazyjnego, miał też radykalnie przekształcić kuchnię i obyczaje przy stole. Futuryści zbierali się w ekskluzywnych restauracjach gdzie podawano egzotyczne dania w rodzaju 'słoneczna zupa', 'rzeźbione mięso', 'elastyczne ciasto', 'kubistyczne danie warzywne' (kostki selery i marchwi przyprawione chrzanem i posypane papryką). Aby w pełni delektować się smakiem i zapachem jedzenia, futuryści nie korzystali ze sztućców. Jedli z prostotą prawdziwych artystów z twarzą zanurzoną w talerzu. 
Włoski przywódca futurystów, Filippo Tommaso Marinetti, poeta, malarz i pisarz, w 'Futurystycznej książce kucharskiej' głosił:
"Futurystyczna rewolucja kulinarna ... ma wzniosły, szlachetny, adresowany do wszystkich cel - zmienić radykalnie obyczaje naszej rasy związane z jedzeniem, wzmocnić ją, zdynamizować i uduchowić przez zupełnie nowe kombinacje dań, gdzie eksperyment, inteligencja i wyobraźnia zastąpi ilość, banalność, powtarzalność i koszta."
Idee te realizowano wystawnymi przyjęciami, na których każdy uczestnik  jadł smakowite dania będące równocześnie dziełami futurystycznej sztuki. Książka kucharska oferowała dania lotnicze na wysokości 3000 m podawane w kabinie pilota, dania afrykańskie były do wyboru z mapy namalowanej na fartuszku kelnerki. Były też dania dla biedniejszych, np. 'jabłka pieczone, faszerowane fasolą gotowaną w morzu mleka'. 
Jednym z bardziej  wymyślnych przyjęć futurystycznych była 'uczta dotykowa'. Wedle instrukcji Marinettiego, przed przyjęciem przygotowywano tyle par piżam, ilu było zaproszonych gości. Przy tym każda piżama była wykonana z innego materiału o wyróżnialnych cechach dotykowych. Były piżamy z gąbki, korka, papieru ściernego, futra, płytek aluminiowych, wiórek stalowych, kartonu, a nawet ze zwykłego jedwabiu czy aksamitu. Napływający goście skierowywani byli do szatni, gdzie w osobności ubierali się w piżamy. Po umundurowaniu wszystkich, wprowadzano gości do zaciemnionego pokoju, gdzie goście musieli się rozpoznać i dobrać do pary wyłącznie na podstawie dotyku. Dopiero potem wprowadzano ich do sali jadalnej gdzie rozpoczynała się uczta. Sztućców, zgodnie z zasadami, nie podawano. Wnoszono dania, takie jak sałata polirytmiczna, danie magiczne, itp. By w pełni delektować się jadłem, nie wolno było podnosić twarzy znad talerza. Jak tylko ktoś podniósł twarz znad talerza, kelner natychmiast spryskiwał mu ją perfumami. Żeby nie ulec pokusie pomagania sobie rękoma, każdy musiał trzymać ręce bez przerwy na piżamie lewego i prawego sąsiada przy stole. 
Marinetti był sławny we Włoszech i we Francji. Gorąco popierał faszyzm, był entuzjastycznym zwolennikiem Mussoliniego, uważał wojnę za jedynie skuteczny zabieg higieniczny świata (wyraził to już w roku 1915 w tomiku poezji. W 'Futurismo e Fascismo' wydanym w roku 1924 uważał faszyzm za naturalną kontynuację futuryzmu. 
Warto porównać perypetie psychiczne i artystyczne Włodzimierza Majakowskiego (1893 - 1930), przodującego futurysty rosyjskiego, z Marinettim, który stracił popularność w wyniku rozwoju wypadków we Włoszech lat trzydziestych i czterdziestych. 
Majakowski kochał Lenina, jak Marinetti kochał Mussoliniego. 

w tle: Zatkova;[QZC09::060]1-3;[QHB00::130]p85-6

 

 

witrynę prowadzi
© R. Antoszewski
Titirangi, Auckland, 
Nowa Zelandia

(wybrane z publ. R. Antoszewskiego)


styczeń 2004

v.40

  Site Meter