Kosztowność mózgu. 

Mózg, z metabolicznego punktu widzenia, to bardzo kosztowny organ. W przypadku organizmu ludzkiego stanowi zaledwie około dwu procent masy dorosłego człowieka, a zużywa aż dwadzieścia procent energii, jaką organizm dysponuje. Z każdych pięciu łyżek strawy, jedna przeznaczona jest na żywienie mózgu. 
Okazuje się także, że intensywny wysiłek myślowy podnosi nieco zapotrzebowanie energetyczne mózgu. Glukoza jest zasadniczym paliwem, na jakim 'chodzi' mózg, pewnie dlatego mózgowcy odczuwają często nieopanowany apetyt na czekoladę . Szczegółowe badania wykazały, że im trudniejsze zadania mózg wykonuje, tym szybciej spada zawartość glukozy w naczyniach krwionośnych obsługujących płaty mózgowe odpowiedzialne za kontrolę tych zadań. Praca umysłowa stanowi jednak stosunkowo małą część zadań mózgu, stąd nie należy spodziewać się efektów odchudzających w wyniku rozwiązywania zadań matematycznych. Energia zużywana jest przede wszystkim na zarządzanie polegające na przyjmowaniu bodźców nerwowych (zbieranie informacji) i wysyłaniu sygnałów (właściwe zarządzanie). Mózg składa się przeciętnie z 1012 komórek, a każdy sygnał to istotny wydatek energetyczny na poziomie komórkowym. Dochodzi jeszcze wybieranie informacji istotnych dla działania organizmu. Nikt nie wie ile to filtrowanie kosztuje energetycznie, ponieważ jednak musi być związane z wytwarzaniem potencjałów elektrycznych, nie może to być wydatek mały. Układ nerwowy człowieka zbiera w przeciągu sekundy dziesięć miliardów bitów 'doniesień' ze wszystkich części organizmu i narządów zmysłów, z tego tylko sto bitów na sekundę wykorzystywanych jest do sterowania organizmem. Jest to olbrzymia selekcja informatyczna (jak 1 : 100.000.000), mechanizm której nie jest jeszcze znany. 
Dochodzą jeszcze wydatki energetyczne na samo utrzymanie komórek przy życiu, niezależnie od tego, czy wykonują jakąś pracę, czy nie. Bez przerwy muszą być syntetyzowane skomplikowane związki chemiczne, jak np. neurotransmitery, odnawiane białka, regulowany przepływ jonów potasu i sodu, podtrzymywany kosztowny pobór związków chemicznych z systemu krwionośnego, itp. 
Nic dziwnego też, że w przypadku kiedy mózg nie jest potrzebny, ewolucja ma mechanizmy zmniejszania jego objętości. Widać to też na co dzień. Ludzie o małym mózgu mogą więcej energii poświęcać na sprawy nie wymagające takowego, np., bez obrazy, na sport czy uprawianie polityki.... 

[QZC04::049];[TZE01::121];[QNT37::090]htm;[QNT75::003]

 


witrynę prowadzi
(C) R. Antoszewski

Titirangi, Auckland, 
Nowa Zelandia

(wybrane z publ. R. Antoszewskiego)

luty  2003
v.18

Site Meter