Kurioza naukowe / Scientific curiosities ISSN 1176-7545; rok XIII; No 2938

Zestawienie tematyczne prowadzone na bieżąco

 

Jedno zdumienie dziennie...

 

.

Huculska sztuka ludowa.

Ceniona wielce Światowa Biblioteka Cyfrowa (World Digital Library) udostępniła następną książkę dotyczącą polskich Kresów Wschodnich. Jest to unikalny album o ludowej sztuce Hucułów. 
(album o Lwowie omówiony tu)

 

WZORY
PRZEMYSŁU DOMOWEGO
Wyroby metalowe włościan na Rusi
(Hucuły)
wydane przez 
Muzeum Przemysłowe Miejskie
LWÓW
1882

zebrał i zestawił
Ludwik Wierzbicki

tytuł po niemiecku
tytuł po francusku

[stron 64 nlb, 11 tablic ilustracji]
[65 x 49 cm]

  
[wydanie internetowe 12,3 Mb]
dostępne pod tym adresem.
  

 

Ze wstępu: 
... przegl
ąd „ozdób używanych przez jeden szczep ludu naszego, mianowicie przez Hucułów, zamieszkujących Karpaty od strony północnej pomiędzy Czeremoszem białym, czarnym i Prutem. …
Ozdoby używane przez mężczyzn, powinny, o ile w ogóle zgodzić się można z potrzebą przystrajania się mężczyzn, mieć znamię powagi, ozdoby służące do stroju kobiet, znamiona powabu.
Ozdoby matron zajęłyby wtedy pośrednie miejsce pomiędzy wyżej wspomnianemi. …

i wstęp kończy się jakby przepowiednią:
… ale kto wie, czy za kilkadziesiąt lat, to nasze wydawnictwo nie będzie jedynym już pomnikiem ornamentyki i tego ludu ruskiego i tych Hucułów.
Będzie to przynajmniej pomnik wierny.
       We Lwowie, w Lipcu 1882
       Ludwik Wierzbicki
      
członek zarządu Muzeum przemysłowego miejskiego

Zestaw pięknych, starannie wykonanych tablic poprzedzony jest doskonałym wstępem -  rozprawką etnograficzną z wyjaśnieniem specyficznej huculskiej terminologii zdobniczej i obyczajowej (14 str). Obejmuje problemy takie jak typowy strój, motywy religijne w metalowym zdobnictwie, brosze, klamry, piękne fajki mosiężne i srebrne, noże, toporki, pistolety, sztylet.
Znamienne, że na okładce nie ma tytułu po ukraińsku, jest jednak na stronie tytułowej i wstęp najpierw jest po ukraińsku, potem po polsku (
bardzo piękną polszczyzną z huculską terminologią etnograficzną), niemiecku i francusku. Słowa Polska, Polacy, polskie, nie występują w żadnej wersji. Język rosyjski nie pojawia się. 

Album pochodzi ze zbiorów Biblioteki Naukowej Lwowskiego Narodowego Uniwersytetu Politechnicznego (Scientific Library of Lviv Polytechnic National University). 
Z pieczątek i naklejek inwentarzowych wynika, że w momencie akwizycji była to Biblioteka cesarsko-królewskiej Szkoły Technicznej i inwentarz prowadzono po polsku, potem naklejkę skasowano i pojawiła się ukraińska pieczątka.  

Jedna z jedenastu tablic:

[QZE09::068];[QCB43::017]
w sieci 20.3.2013; nr 2938

 

 

witrynę prowadzi
© R. Antoszewski
Titirangi, Auckland, 
Nowa Zelandia

  Site Meter