Kurioza naukowe / Scientific curiosities ISSN 1176-7545; rok XI; No 2467

Zestawienie tematyczne prowadzone na bieżąco

                     

Jedno zdumienie dziennie...

 
.

Genom wszy ubraniowej.

Rozszyfrowano genom wszy odzieżowej (Pediculus humanus humanus). Ta wierna od tysięcy lat towarzyszka naszego życia, szczególnie liczna i czynna w złych czasach, jest od nas zupełnie zależna. Bez ludzi nie ma dla niej życia. Ma najmniejszy genom ze wszystkich znanych genomów owadów, co pewnie związane jest z pasożytniczym trybem życia. Ma nieliczne geny odpowiedzialne za produkcję barwników światłoczułych, musi mieć zatem słaby wzrok. Niezbyt wyszukany ma też zmysł węchu i smaku. Możemy to zrozumieć biorąc pod uwagę bardzo wyrównane środowisko.  Rozszyfrowanie genomu daje lepszy wgląd w biologię wszy i ewolucję człowieka. Wesz zależy nie tylko od nas ale i od bakterii z którymi żyje w symbiozie - Candidatus riesia pediculicola. Bakteria ta dysponuje genem odpowiedzialnym za produkcję kwasu pantotenowego (witamina B5), którego wesz nie potrafi syntezować. Wesz hoduje w sobie także bakterie, które przeniesione do krwi człowieka w wyniku ukłucia powodują epidemie tyfusu (Rickettsia prowazekii), gorączkę nawrotową (Borrelia recurrentis) i gorączkę okopową (Bartonella quintana). Jak widzimy, mamy tu do czynienia z bardzo skomplikowanym systemem zależności pasożytniczo symbiotycznych. Dzięki szczupłości genomu wesz ludzka może być dobrym modelem do badania np. insektycydów. Ponieważ zaczęła współżyć z ludźmi od wynalezienia przez nich ubrań, subtelności mutacyjne wszy mogą być pomocne w badaniu ewolucji człowieka i wędrówek rasy ludzkiej. 
Tym wszawym problemem zajmowało się aż 28 instytucji naukowych amerykańskich, europejskich, australijskich i południowokoreańskich. Wspaniały przykład międzynarodowej współpracy naukowej. 
Jedno jest jednak pewne. Z wyginięciem Homo sapiens, wyginie też wesz ludzka. Miejmy to na uwadze licząc się z tym, jak istotna jest różnorodność gatunkowa w całej biosferze. 

Inne notki o wszach i wszawicy: A, B, C, D, E, F, G, H, I, 

[QZE07::080];[QHB13::007]
w sieci: 11.7.2010; Nr 2467

 

 


 

witrynę prowadzi
© R. Antoszewski
Titirangi, Auckland, 
Nowa Zelandia

(wybrane z publ. R. Antoszewskiego)

  Site Meter