.

Jedno zdziwienie dziennie - ...


Jednostka pomiarowa 'darwin'. 

Sprawa szybkości przebiegu zmian zachodzących w cechach dziedzicznych organizmów żywych niepokoi biologów zajmujących się ewolucją od lat. Szczególnie istotna jest sprawa ilościowego wyrażania szybkości zmian genetycznych. W 1949 J. S. Haldane (1892 - 1964), znany biolog i biochemik zajmujący się filozoficznymi aspektami nauk przyrodniczych wpadł na niezmiernie prosty pomysł. Zapraoponował wyrażac szybkość zmian danej cechy w procentach w przeliczeniu na milion lat zakładając powolność przebiegu ewolucji. Zmianę dziedzicznej cechy ilościowej o jeden procent w przeciągu jednego miliona lat nazwał 'darwinem', dla uczczenia twórcy teorii ewolucji Karola Darwina (1809 - 1882). 
Zaletą takiej jednostki jest możliwość oceniania szybkości zmian cech niezależnie od bezwgłednych wartości parametrów cechy, a przede wszystkim pozwala porównywać zmiany cech, które w inny sposób porównywać się nie dają. Wkrótce też zaczęto 'mierzyć ewolucję' zarówno na podstawie danych paleontologicznych jak i 'na żywo'. 
Metoda ta dała zaskakujące wyniki. Okazało się, że zmiany obserwowane z oddalenia w czasie, głównie na podstawie danych paleontologicznych przebiegają z szybkościami rzedu ułamków darwina (to znaczy że np. długość szyji żyrafy zmieniała się o ułamek procenta na milion lat). Z im bliższej perspektywy obserwować dany proces, tym ewolucja jest szybsza. Zmiany parametrów zięby z Wysp Galapagos obserwowane na przestrzeni 20 lat zachodzą z szybkością rzędu dziesiątek tysięcy darwinów. W warunkach stresowych, np w czasie suszy, zmiany zachodzą znacznie szybciej (25.000 darwinów), podczas gdy w warunkach dobrego zaopatrzenia w żywność zdecydowanie wolniej (6.000 darwinów). Ten pozorny paradoks tłumaczy się wyrównawczą rolą fluktuacji widocznych tylko w krótkich stosunkowo odcinkach czasowych. 

QZC00-039


witrynę prowadzi
(C) R. Antoszewski

Titirangi, Auckland, Nowa Zelandia

antora@ihug.co.nz
(wybrane z publ. R. Antoszewskiego)

luty 2002
v.2

Site Meter